Τα οδοντιατρικά μέταλλα αποτελούν βασικό υλικό στην οδοντιατρική. Χρησιμοποιούνται σε σφραγίσματα, γέφυρες, στεφάνες και άλλες οδοντικές εφαρμογές. Από τα αρχαία χρόνια μέχρι τα σύγχρονα ιατρεία, η χρήση του χρυσού έχει ταυτιστεί με την αντοχή και την αξιοπιστία στις οδοντιατρικές εργασίες. Παρόλο που για αισθητικούς λόγους επιλέγονται σήμερα λευκά υλικά όπως είναι για παράδειγμα πορσελάνη, ο gold εξακολουθεί να χρησιμοποιείται ως μια εξαιρετική επιλογή για την ποιότητά του.
Γνωρίζετε όμως πως τα λεγόμενα χρυσά δόντια δεν αποτελούνται από καθαρό χρυσό, αλλά από κράματα στα οποία ο χρυσός υπάρχει σε συγκεκριμένο ποσοστό; Πόσα καράτια χρυσού περιέχουν, λοιπόν αυτά τα οδοντιατρικά μέταλλα; Και τι σημαίνει αυτό για την αξία και τη διάρκεια ζωής τους;
Τι είναι τα οδοντιατρικά μέταλλα και γιατί χρησιμοποιούνται;
Ας δούμε αρχικά τι είναι τα οδοντιατρικά μέταλλα και ποιες είναι οι εφαρμογές τους. Όπως προδίδει και η λέξη, πρόκειται για ειδικά σχεδιασμένα κράματα που χρησιμοποιούνται για την αποκατάσταση της λειτουργίας και της μορφής των δοντιών. Αποτελούνται συνήθως από συνδυασμούς μετάλλων, όπως ο χρυσός, το παλλάδιο, το ασήμι, ο χαλκός και το νικέλιο, ανάλογα με τις απαιτήσεις κάθε περίπτωσης.
Χρησιμοποιούνται σε ένα ευρύ φάσμα οδοντιατρικών εργασιών, όπως σφραγίσματα, γέφυρες και εμφυτεύματα. Το κύριο πλεονέκτημά τους είναι ότι αντέχουν κατά τη διάρκεια της μάσησης, χωρίς να φθείρονται εύκολα. Επιπλέον, προσφέρουν εξαιρετική εφαρμογή και στεγανότητα, γεγονός που συμβάλλει στη μακροχρόνια διατήρηση της αποκατάστασης.
Ο ρόλος του χρυσού στα οδοντιατρικά μέταλλα
Ο χρυσός παίζει ιδιαίτερο ρόλο στα οδοντιατρικά μέταλλα, καθώς προσφέρει μοναδικά χαρακτηριστικά που λίγα άλλα μέταλλα μπορούν να ανταγωνιστούν.
Ένα από τα μεγαλύτερα πλεονεκτήματα του χρυσού είναι η σταθερότητα της σύστασής του. Συγκεκριμένα, δεν οξειδώνεται και δεν διαβρώνεται στο στόμα, ακόμη και μετά από πολλά χρόνια χρήσης. Αυτό τον καθιστά ως ιδανικό υλικό για ασθενείς με ευαισθησίες ή αλλεργίες. Επίσης, ο χρυσός είναι εύπλαστος όσον αφορά την προσαρμογή και εφαρμογή, διότι τα κράματά του μπορούν να κατεργαστούν με ακρίβεια από τον οδοντοτεχνίτη.
Ακόμη, η πλαστικότητα σε συνδυασμό με την ανθεκτικότητα του χρυσού βοηθούν στη μείωση της φθοράς των αντίθετων δοντιών κατά τη μάσηση. Αυτό είναι κάτι που δεν συμβαίνει πάντα με σκληρότερα υλικά. Αν και το κόστος των χρυσών κραμάτων είναι αρκετά υψηλό, πολλοί επαγγελματίες εξακολουθούν να τα προτείνουν για τη μακροχρόνια αντοχή που έχουν.
Πόσα καράτια χρυσού περιέχουν τα κράματα;
Μία από τις πιο εύλογες απορίες σχετικά με τα οδοντιατρικά μέταλλα που περιέχουν χρυσό, είναι πόσα καράτια περιέχουν; Υπάρχουν δηλαδή άνθρωποι που έχουν καθαρό χρυσό στο στόμα τους; Η απάντησή είναι όχι, καθώς ο καθαρός χρυσός 24 καρατίων είναι πολύ μαλακός και δε μπορεί να ανταπεξέλθει στις δυνάμεις της μάσησης.
Τα κράματα που περιλαμβάνουν χρυσό ταξινομούνται σε τρεις βασικές κατηγορίες, ανάλογα με την περιεκτικότητά τους:
Κράματα υψηλής περιεκτικότητας
Περιέχουν τουλάχιστον 60% ευγενή μέταλλα, από τα οποία τουλάχιστον το 40% είναι χρυσός. Συχνά έχουν περιεκτικότητα 14 έως 22 καράτια και θεωρούνται από τις ποιοτικότερες επιλογές για μόνιμες αποκαταστάσεις. Είναι ανθεκτικά και διαρκούν πολλά χρόνια.
Κράματα ευγενών μετάλλων
Αυτή είναι η πιο δημοφιλής κατηγορία. Τα κράματα αυτά περιέχουν 25% έως 60% ευγενή μέταλλα, μεταξύ των οποίων είναι ο χρυσός, το παλλάδιο και ή πλατίνα. Η περιεκτικότητα σε χρυσό είναι περίπου 14 καράτια, γεγονός που προσφέρει καλή ισορροπία ανάμεσα στην αντοχή και το κόστος.
Κράματα βάσης
Τα λεγόμενα βασικά κράματα δεν περιέχουν ευγενή μέταλλα ή περιέχουν πολύ μικρές ποσότητες. Ο χρυσός απουσιάζει ή υπάρχει σε πολύ μικρές ποσότητες, με αποτέλεσμα η συνολική καθαρότητα να είναι πολύ χαμηλή. Όπως είναι αναμενόμενο, είναι φθηνότερα από τις δύο προηγούμενες κατηγορίες. Ωστόσο, δεν επιλέγονται πολύ συχνά γιατί είναι πιθανό να προκαλέσουν αλλεργικές αντιδράσεις σε ορισμένους ασθενείς.
Το πόσα καράτια χρυσό περιέχουν τα οδοντιατρικά μέταλλα το αποφασίζει ο οδοντοτεχνίτης. Τα προϊόντα του συνοδεύονται από την αντίστοιχη πιστοποίηση.
Αν θέλετε να μάθετε τον ακριβή προσδιορισμό της περιεκτικότητας σε χρυσό, θα πρέπει να απευθυνθείτε σε εξειδικευμένα εργαστήρια or καταστήματα αγοράς χρυσού που διαθέτουν φασματογράφο.
Άλλα μέταλλα που επιλέγονται
Εκτός από το χρυσό, χρησιμοποιείται μια σειρά και από άλλα μέταλλα. Αυτό συμβαίνει για να επιτευχθεί η σωστή ισορροπία μεταξύ σκληρότητας, ανθεκτικότητας και ευκαμψίας στο τελικό αποτέλεσμα. Ανάλογα με το είδος του κράματος λοιπόν, μπορεί να περιλαμβάνεται παλλάδιο, πλατίνα, ασήμι, χαλκός, ψευδάργυρος και νικέλιο. Καθένα από αυτά συντελεί με το δικό του μοναδικό τρόπο στην αρτιότητα του προϊόντος.
Αξίζει να επαναχρησιμοποιηθούν ή να εκτιμηθούν;
Πολλοί άνθρωποι αναρωτιούνται αν ένα χρυσό δόντι έχει αξία και η απάντηση είναι ναι, τις περισσότερες φορές. Τα οδοντιατρικά μέταλλα που περιέχουν χρυσό έχουν οικονομική αξία, ειδικά όταν πρόκειται για κράματα υψηλών καρατίων. Αν και δεν είναι κατασκευασμένα από καθαρό χρυσό, περιέχουν σημαντικό ποσοστό πολύτιμων μετάλλων, όπως χρυσό, παλλάδιο ή πλατίνα, τα οποία μπορούν να ανακτηθούν. Όπως με κάθε χρυσό αντικείμενο έτσι και με τα οδοντιατρικά κράματα, η εκτίμηση γίνεται με βάση την περιεκτικότητα σε χρυσό, το βάρος και λαμβάνοντας πάντα υπόψη την τρέχουσα τιμή του χρυσού.